Rulman Nedir ?
Rulman, birbirlerine zıt yönlerde dönen iki halka ( bilezik) içerisinde bulunan bilya veya makaralar aracılığıyla, en az sürtünme oluşturan, buna paralel olarak hareketin en az güç harcanarak iletilmesini sağlayan, boyutlarına göre farklı yükler taşıyan makine parçalarıdır. Sürtünmenin azaltılması ve buna bağlı olarak hareketin minimum kayıpla iletilmesi amacıyla görev yapan bu makine elemanları, sürtünmenin oluşturduğu etkiyi obsorbe ederek daha az enerji harcanmasını sağlarlar. Çok sık karşılaştığımız sorulardan biri olan rulman nedir ? Sorusu için detaylı bir veri oluşturduk.
Rulmanlar Nerede Kullanılır?
Rulman nedir sorusunun hemen ardından sorulan rulman nerelerde kullanılır? Sorusu da sıkça duyduğumuz merak konularından biri. Hemen her makinede çeşitli ebatlarda bulunan rulmanların, günümüzde 300 bin civarında çeşidi bulunur. Her makinenin işlevi ve büyüklüğüne orantılı olarak, birden fazla rulman kullanımı sıklıkla karşılaştığımız bir durumdur. Çok geniş bir kullanım olanı olan bu makine elemanlarının, üretim safhaları ileri teknoloji, ileri mühendislik ve aynı zamanda hassas bir yaklaşım gerektirir.
Rulmanları 1883 yılında duyulan ihtiyaç üzerine yaptığı araştırmalar sonucunda, Friedrick Fishner tarafından ilk olarak üretmiştir. Günümüzde de faaliyette olan i FAG şirketi, dünyanın ilk rulman üreticisidir. Çamaşır makinesi, bisiklet, otomobil, metro, tren, motorlar, pervaneler, vantilatör ve daha saymakla bitmeyecek kadar çok alanda kullanılan rulmanların olmaması, günümüzde ulaşılmış yaşam standartlarını yaşayamamamız anlamına bile gelebilir.
Teknik olarak radyal veya dairesel olarak yada eksenel olarak tanımlanan, dikey veya eksenel olarak yataklama elemanı olarak çalışırlar. Sürtünmenin n aza indirilmesi amacıyla iki bilezik arasında bulunan makara veya bilyaların, hassas bir konumda ve birbirlerine hassas bir şekilde hizalanmış olarak yerleştirilmesi ve makara veya bilyaların tamamen pürüzsüz ve aynı boyutlarda olması kaçınılmazdır. Rulman nedir ve nerelerde kullanılır? sorularının yanıtını daha iyi anlamak için, çeşitleri hakkında da bilgi sahibi olmak gerekir.
Rulman Çeşitleri Nelerdir?
İhtiyaca orantılı olarak farklı çeşitleri üretiliyor olsa da, genel kullanımda Bilyalı ve makaralı rulmanlar olmak üzere iki ana türde üretilirler. Bilyalı ve silindirik rulmanlar da, ayrıca sahip oldukları özelliklere bağlı olarak farklı çeşitlere ayrılırlar. Rulman nedir sorusunun net yanıtını, çeşitleriyle ilgili bilgi sahibi olunduğunda daha iyi anlaşılır. Kullanım amaçlarına göre;
Bilyalı rulmanlar
Eksenel Bilyalı Rulmanlar
Parçalarına ayrılabilen ve her iki yönde görevlendirilecek şekilde üretilebilirler. Çok büyük eksenel yüklerin taşıma görevini başarıyla yaparlar.
Radyal Bilyalı Rulmanlar
İki tarafından kapaklı ancak temas etmeyen kapakları bulunur ve bu nedenle bakım gerektirmez. En yüksek devir ve en az sürtünmeyi oluşturan rulman türüdür
Omuzlu Bilyalı Rulmanlar
İç halk, dış halka ve bilya bölümü ayrı ayrı değiştirilebilir. Eksenel yükler konusunda kısıtlı bir görev üstlenebilirler.
Eğik Bilyalı Rulmanlar
Tek sıra eğik bilyalı rulman
Sadece tek taraftan gelen yükleri taşıyabilen ve başka rulmanların yanına montajlanan rulman çeşididir.
Çift sıra eğik bilyalı rulman
Her iki yönden de gelen eksenel yükleri aynı derece kapasitesiyle taşıyabilirler.
Oynak Bilyalı Rulmanlar
Dış halkada çift, iç halkada tek yuvarlanma yolu olan rulmanlardır.
Noktadan Temaslı Bilyalı rulmanlar, Tek veya çift yönlü eksenel bilyalı rulmanlar, manyeto rulmanlar genel kullanımda ki diğer bilyalı rulmanlar arasındadır.
Makaralı Rulmanlar
Silindirik makaralı rulmanlar
Yüksek hızlarda tercih edilen yüksek radyal yük kapasitesine sahip rulman türleridir.
Oynak Makaralı Rulmanlar
Üst düzey radyal yük taşıma kapasitesine sahip olmakla birlikte, bazı eksenel yüklerde de yüksek başarı oranına sahiptir.
Konik Makaralı Rulmanlar
Yüksek radyal yük taşıma kapasitesine sahiptir, tek yönlü eksenel yüklere de yanıt verir.
Bunların dışında genel kullanımda ikili radyal rulmanlar ve iğneli rulmanlar olmak üzere makaralı rulmanlar da vardır.
Bu yazımız ile rulman nedir ve nerelerde kullanılır ? sorularını yanıtlamaya çalıştık. Yazımız hakkında görüş ve önerilerinizi aşağıdan yorum olarak belirtmeyi unutmayın.
