Pek çok kaynak yöntemi arasında yer alan oksi-asetilen kaynağı hakkında çeşitli bilgilerin ele alınacağı bu yazıya hep birlikte göz atalım.
Oksi-Asetilen Kaynağı Nedir?
Oksi-asetilen kaynağı, halk arasında oksijen kaynağı olarak bilinir. Bu kaynak türü metalleri hem kaynatmak hem de kesmek için kullanılır. En yaygın yakıt olan asetilen gazı kullanıldığı için oksi-asetilen kaynağı olarak adlandırılır. Oksijen kaynağı ile yanıcı gazların ( asetilen, propan, LPG) üfleç ucunda birleşmesi sonucu ortaya çıkan alevle kaynak işlemi yapılır. Yüksek ısı ile oluşturulan kaynak banyosu istenilen dikiş boyunca ilerletilerek metal kaynak teli damlatılır. Böylece belirlenmiş miktarda dolgu işlemi yapılır.
Oksi-asetilen kaynağı için en az bir asetilen tüpüne ve bir oksijen tüpüne ihtiyaç vardır. Tüp basıncını gerekli olan basınca düşürmek için bir basınç düşürücü bağlanır. İki gaz tüpünün her biri bir hortum aracılığıyla kaynak torcuna bağlanır. Oksijen ve asetilen şalomada bir araya getirilir ve karıştırılır. Ardından her iki gaz karışımı manuel olarak ayarlanır.
İlk olarak nötral adı verilen bir alev oluşturulur. Asetilen ve oksijen belirli oranlarda karıştırılır. Bu karışım oranı ile oksijen, bir yandan yanmaya yardımcı olurken, diğer yandan oksitleyici olarak görev yapar. Bu sayede atmosferdeki zararlı etkilerle iş parçası arasındaki bağlantı kesilir. Bunun yanı sıra bir oksit tabakasının oluşumu önlenirr ve uygun kaynak için ön koşul yaratılmış olur. Kaynak alevinin ayarı, kaynak yapılacak parçaların malzeme kalınlığına göre değişir. Oksi-asetilen kaynakta malzeme, karbon çelik, düşük alaşımlı çelik, demir dışı metaller, dökme demir kullanılır. Yanıcı bir gazın oksijen ile yakılmasıyla elde edilen yüksek ısı, metalin eritilerek kaynatılmasını sağlar. Asetilenin oksijen ile yakılmasında yaklalık 3200o C sıcaklığa ulaşılır. Genellikle % 50-% 50 oranında oksijen ve asetilen karışımı ile kaynak yapılır.
Oksi-Asetilen Kaynağı Özellikleri Nelerdir?
Oksi-asetilen kaynağı pek çok teknik özelliğe sahiptir. Bu özellikler aşağıdaki gibi sıralanabilir:
- Kaynak yapım süreci kolay bir şekilde takip edilir.
- Alev ve ısı ayarlamalarını yapmak kolaydır.
- Oksi-asetilen kaynağı her pozisyonda kullanılabilir.
- Maliyeti oldukça düşük olduğu için bütçe dostudur.
- Kolaylıkla enerji temin edilebilir. Gaz dışında herhangi bir enerji kaynağına ihtiyaç duymaz.
- Tüm yüzeylerde kullanılabilir.
- Dar alanlarda dahi ekipmanlar rahatlıkla kullanılabilir.
- Kaynak işlemi gözlüklerle rahat bir şekilde takip edilebilir.
- Elektrik akımından bağımsız olduğu için her ortamda kullanılabilir.
- Kaynak üfleci çok yönlü kullanılabilir.
- Kaynak banyosunda alev tarafından havadaki gazlar ve olumsuz hava koşulları engellenir. Bu da daha rahat ve iyi bir çalışma ortamı sağlar.
Oksi-Asetilen Kaynak Makinesi Nasıl Çalışır?
Oksi-asetilen kaynağı çalışırken gazlar eşit basınçlı şalomalarda, şalomanın mikserine regülatörden çıkış basınçları ile gelir. Bu şalomalarda oksijen ve asetilen gazı basınçları yaklaşık olarak birbirine eşittir. Bu şalomalar genellikle kalın parçaların kaynağında kullanılır. Bu kaynak makinesini çalıştırırken tüpler ve vanalar kontrol edilir. Uygun kapasitedeki regülatörler tüplere bağlanır. bundan sonra tüplerin vanaları açılır ve kaçak olup olmadıkları kontrol edilir. Asetilen ayar düğmesini açılır ve gaz tutuşturulur. Oksijen ayar düğmesini açılır ve alev ayarlanır. Ardından kaynak işlemi yapılır. Kaynak yapma işlemi bittikten sonra oksijen ayar düğmesi kapatılır. Daha sonra tüpler kapatılır ve önce oksijen sonra asetilen blöf edilir.
Enjektörlü şalomalar daha ince parçaları kaynatmak için kullanılır. Düşük basınçtaki asetilen gazı, daha yüksek basınçtaki oksijen gazının hızından yararlanılarak şalomaya gelir. Bu işlemde ise, tüpler ve vanalar kontrol edilir. Uygun kapasitedeki regülatörleri tüpler bağlanır. Tüplerin vanaları açılır ve kaçak olup olmadığını kontrol edilir. Daha sonra oksijen ayar düğmesini açılır. Ardından asetilen ayar düğmesini açılır.
Karışımı tutuşturan alev ayarlanır ve kaynağı yapılır. Kaynak yapma işlemi bittikten sonra önce asetilen gazı ayar düğmesi daha sonra oksijen ayar düğmesini kapatılır. En son tüpler kapatılır. Önce oksijen sonra da asetilen blöf edilir.
İlginizi Çekebilir: Kaynak Mühendisliği Nedir?
Oksi-Asetilen Kaynağı Kullanım Alanları Nelerdir?
Oksi-asetilen kaynağının birden fazla kullanım alanı vardır. Bunlar şu şekildedir:
- Otomotiv sanayi
- Demir-çelik işleme işleme
- Geri dönüşüm sanayi
- Metal eritme fabrikaları
- Havacılık ve savunma sanayi
- PVC boru üretim fabrikaları
- Parça ve motor üreten fabrikalar
Sonuç
Oksi-asetilen kaynağında hem oksijen hem de asetilen isimli gaz kullanılır. Bu iki gazın birleşimiyle metal parçalar birleştirilir ya da kesilir. Çok yönlü olan bu kaynak makinesi yaygu bir şekilde kullanılır. Eğer bu yazımızı beğendiyseniz ve faydalı bulduysanız görüşlerinizi bizimle paylaşabilirsiniz.
